HAMİLELİK
ve AĞIZ SAĞLIĞI
Hamilelik ağız sağlığını
nasıl etkiler?
Hamilelik sırasında anne dişlerinden
kalsiyum kaybı ve her hamilelikte annenin bir dişini kaybedeceği
yanlış bir inanıştır. Fakat hamilelik sırasında ağız sağlığında
bazı değişikliklerin olacağı da bir gerçektir. En önemli değişiklik
östrojen ve progesteron hormon düzeylerindeki artış olup, bu
durum da dişler üzerindeki plak birikiminin artması ile bağlantılıdır.
Eğer plak uzaklaştırılmazsa dişeti
iltihabına (gingivitis) neden olur. Bu durum "hamilelik
gingivitisi" adını alır. Dişeti kırmızı, hacim olarak
artmış, hassas ve kanamalıdır. Bu tablo daha çok 2. üç aylık
dönemde hamile kadınların çoğunluğunu farklı şiddette
etkiler. Eğer gingivitis zaten mevcutsa hamilelik sırasında şiddeti
artabilir ve tedavi edilmezse periodontitise ilerleyebilir. Hamile
kadınlarda aynı zamanda "hamilelik tümörü" geliştirme
riski de vardır. Bunlar dişeti büyümelerinin irritasyonu sonucu
oluşan iltihabi lezyonlardır. Genellikle kendi haline bırakılmakla
beraber, hastaya rahatsızlık veriyorsa veya çiğneme, fırçalama
ve diğer ağız bakımı işlemlerini engelliyorsa dişhekimi tarafından
alınmalıdır.
Bu problemler nasıl önlenebilir?
Dişeti iltihabı dişlerin etkin
olarak bakımı ve temizlenmesi ile önlenebilir. Her gün en az iki
kez, mümkün olan durumlarda her yemekten sonra dişler fıçalanmalıdır.
Her gün tüm dişlerde diş ipliği ile temizlik işlemi de yapılmalıdır.
Sabah diş fırçalamak rahatsızlık veriyorsa ağız su veya
anti-plaque ve floridli gargaralarla çalkalanmalıdır. Dengeli
beslenme ile birlikte C ve B12 vitamin destekleri de ağız sağlığının
sürdürülmesi açısından önemlidir. Dişhekimine daha sıklıkla
gidilmesi de etkin plak kontrolünü sağlayarak gingivtis gelişimini
önler. Plak kontrolünün sağlanması aynı zamanda dişeti
irritasyonunu ve hamilelik tümörlerinin oluşma riskini de azaltır.
Dişhekimine ne zaman
gitmelidir?
Hamilelik planlanıyorsa veya
hamile olunduğundan şüpheleniliyorsa dişhekimi ziyaret
edilmelidir. Ilk 3 aylık dönemde temizlik yapılması uygundur. Dişhekimi
hamileliğin kalan dönemi için bir tedavi takvimi hazırlayacaktır.
İkinci 3 ayda da ağız dokularında meydana gelen değişikliklerin
ve ağız bakımının etkinliğinin değerlendirilmesi ile birlikte
tekrar temizlik önerilebilir. Duruma göre üçüncü 3 aylık dönemde
de tekrar randevu verilebilir fakat tüm bu seanslar mümkün olduğunca
kısa süreli olmalıdır.
Hamilelik sırasında yapılmaması
gereken işlemler var mıdır?
Genellikle acil olmayan işlemler
de hamilelik sürecinde yapılabilir. Ancak herhangi bir diş
tedavisi için en uygun zaman 4. Ve 6. aylar arasıdır. Şiddetli ağrının
eşlik ettiği acil durumlarda tedavi hamileliğin herhangi bir döneminde
yapılabilir. Anestezi ve ilaç verilmesini gerektiren durumlarda
jinekolog ile irtibat kurulmalıdır. Ertelenebilecek işlemler doğumdan
sonraya bırakılmalıdır.
Hamilelik döneminde diş röntgeni
zararlı mıdır? Bu dönemde tedavi için çok gerekli ise ağız
içinden 1-2 film alınabilir.Her ne kadar dişhekimliğinde çekilen
röntgenlerde verilen radyasyon miktarı çok az ve karın bölgesine
çok yakın değilse de gelişmekte olan bebeğin ışın almasını
önlemek için mutlaka kurşun önlük kullanılması gerekir.Yine
de ilk üç ay film çekilmesinden kaçınmak gerekir.
Dişler hamilelik sırasında
daha çabuk mu çürür?
Daha öncede de belirtildiği gibi
"hamilelik döneminde annenin dişlerinden kalsiyum çekildiği
ve bu nedenle her bebeğin anneye bir diş kaybettireceği"
inancı kesinlikle doğru değildir. Hamilelik döneminde vücuttaki
dengenin bozulması dişlerin çabuk çürümesine uygun bir ortam
yaratır. Bu dönemde dişlerin daha çabuk çürümelerinin
nedenleri şunlardır; Bebek beslenen dönemde tatlıya, aburcubura
aşırı istek belirir ve bunlar yendikten sonra diş fırçalama
ihmal edilir İlk aylarda görülen kusmalardan sonra anne ağız
bakımına yeterince özen göstermeyebilir. Gebelik hormonlarının
(östojen, progertron) etkisi ile dişetleri daha çabuk kanayan
anne, dişlerini fırçalamaktan kaçınır. İşte bu nedenlerden
ötürü bu dönemde diş sağlığına daha özen göstermek
gerekir.
Bebeğin diş sağlığı için
alınması gereken önlemler var mıdır?
Bebeğin diş gelişimi anne karnında
başlar. Bu dönemde anne hem kendi sağlığı hem de bebeğinin diş
gelişimi için dengeli beslenmeye dikkat etmelidir. Diş sağlığı
için protein,Avitamini (et, süt, yumurta, sarı sebze ve meyveler)
C vitamini (narenciye, domates, çilek), D vitamini (et, süt,
yumurta, balık) ve kalsiyum (süt ve süt ürünleri, yeşil
yapraklı sebzeler) dan zengin gıdaların yeterince alınması
gerekir. Bunun yanısıra bilinçsiz ilaç kullanımından kaçınılmalıdır.
Kullanılan ilaçlar bebeğin diş sağlığının yanısıra genel
vücut gelişimini de olumsuz yönde etkileyebilecektir. Bebeğin diş
sağlığı konusunda bilgili olmak,çocuğunuzun ömür boyu sağlıklı
dişlere sahip olmasında ilk basamaktır. Bebeğin diş bakımı ve
beslenmesi ile ilgili bilgi edininiz.
"Hamileyken antibiyotik
kullandım" bebeğimin dişleri etkilenir mi?
Bu dönemde bilinçsiz ilaç kullanımından
kaçınılması gerektiğini belirtmiştik. Ancak kullanılan her
antibiyotiğin bebeğin dişlerinde lekelenmelere neden olduğu kanısı
yanlıştır. Dişlerde renklenmelere neden olan antibiyotik grubu
"tetrasiklinler"dir. Bunun dışındaki antibiyotiklerin
renklenme yaptığı kanıtlanamamıştır
|